BUHARA EMİRLİĞİ TÜRKİSTAN VE ENVER PAŞA KİTABI HAKKINDA - Naci YENGİN - TURAN-SAM : TURAN Stratejik Araştırmalar Merkezi - http://www.turansam.org









BUHARA EMİRLİĞİ TÜRKİSTAN VE ENVER PAŞA KİTABI HAKKINDA - Naci YENGİN
Tarih: 21.12.2010 > Kaç kez okundu? 3107

Paylaş


Ülkeler arasında köprülerin atılmasında o ülkelere ait dostluk mesajları kadar kitapların da önemli olduğu inancındayız.



Bu anlamda Özbekistan’ın 1920 öncesi Buhara Emirliği ile ilgi Türkiye’de yayımlanmış tek eser olan “Atayurt’tan Anadolu’ya Buhara Emirliği Türkistan ve Enver Paşa” kitabımız neşredilmiştir.



Kitap tamamen bilimsel ölçüler ışığında bizzat Buhara Devletinin Emir’i Âlim Han ve çocuklarının hatıralarıyla, dönemin araştırmasıyla ortaya çıkmıştır.



Üstelik kitapta bahsi geçen Buhara Emir’i Âlim Han ve çocuklarının bir kısmı Türkiye’de Gaziantep’te ikamet etmektedirler.



Özbekistan Cumhurbaşkanı Sayın İslam Kerimov’un davetiyle 1993’te Özbekistan’a gitmiş ve iki ülke arsında dostluk köprülerini kısmen de olsa tesis edebilmişlerdir.



Bu anlamda yapmış olduğumuz çalışma hem Buhara Emir’i Âlim Han ve ailesinin Türkiye’deki hayatına ışık tutarken bir yandan da Türkiye ile Özbekistan arasında ilişkilerin geliştirilmesi konusunda önemli bir görev ifa edeceği kanaatini taşımaktayız.



Kitapta bahsi geçen Enver Paşa konusu da önemli bir konu olup Enver Paşa Buhara Emir’i ile birlikte Ruslara karşı mücadele verdiği için bu anlamda ilk kez değerlendirilmiştir.



Bu amaçla yayımlamış olduğumuz çalışmayla ilgili SİZLERİN DE YARDIMIYLA DİĞER TELEVİZYONLARDA , SİTELERDE Buhara Emir’inin oğlu Abdulkebir Yüce Bey’in de davet edilmesiyle birlikte bir desteklerinizi talep etmekteyiz.



Sizlere Buhara Emir’i ve çocuklarıyla irtibat konusunda yardımların benim tarafından gerçekleştirilebileceği konusunda yardımcı olmaya hazır olduğumu beyan ederim.



Bizler bu aileyle irtibat kurarak Özbekistan ve Türkiye arasında dostluk köprülerini tesisi edecek çalışmalar adına hizmeti bir görev addederiz…







Abdullah kardeşim şimdiden teşekkür eder saygılar sunarım.



Naci YENGİN



YAZAR



Tel:0505 5860662



Email.naciyengin@hotmail.com



tarihistan.org@hotmail.com



bilgi@tarihistan.org



www.tarihistan.org















ATAYURT’ TAN ANADOLU’YA



BUHARA EMİRLİĞİ TÜRKİSTAN



VE



ENVER PAŞA















Önsöz



Türk Tarihini ve Asya’nın siyasi tarihini tetkik zahmetine katlanan herkes görecektir ki, “Eski Dünya” diye adlandırılan kıtalar topluluğunda ve sayısız kavim arasında şiddetle arzulanan ve o nispette de yaygınlaşan toplum düzeni, “Türk toplum düzeni” olmuştur. Bunun yaygınlaşmasında şüphesiz, Türklerin İslam’ı kabul etmeleri, en büyük rolü oynamıştır. Çin ve Hint medeniyetleri; insanlığın ortak arzusu haline gelen Türk-İslam medeniyetlerinin göz kamaştırıcı saltanatı karşısında sükût etmiştir. Rus despotizmi ile Moskova semalarında dalgalanan Türk sancakları önünde boyun eğmek zorunda kalmıştır. Ancak, bu yüksek fetih ve medeniyet hareketi, Asya’da ve Avrupa’da insan haysiyetini ve toplum düzenini, iğrenç saltanatları uğruna istismar eden zalim insan şebekelerinin, düşmanlığını katmerlendirmiştir. Bu hareketin koruyucusu ve yükseltici olan Türkler ise, düşman planlarının hedefi olmuştur. Avrupa’da ve Asya’da Türk dinamizmi ve İslam idealizmi mağlup edilemeyince, insan ve toplum istismarına devam edemeyeceklerini anlayan emperyalist güçler, Avrupa içlerinden Uzakdoğu’ya kadar uzanan bölgelerde korkunç bir terör ve imha hareketi planlamışlardır.



İşte bu tarihi kavga, Türk dünyasının büyük bir kısmı ve Türklerin anavatanı olan bölgelerde Çin ve Rus mezaliminin başlıca amili olmuştur. Öte yanan, Türkistan’ın henüz büyük bir kısmı işlenmiş, bakir ve mümbit toprakları, zamanımızın ekonomi-politiğinin pazarlık sahaları olmuştur.



Türkistan ile ilgili çalışma yapmak ve bu çalışmanın Türkiye’de bir ilk oluşunun zorluklarıyla karşılaştık çalışmamız sırasında. Ancak özellikle Buhara’yı yöneten Emir Âlim Han’ın oğullarından Türkiye’de yaşayan Said Abdulkebir Yüce( Azmi),Said Mansur Âlimi ve Said Abdurrahim Çelik ile ve Amerika’da yaşayan Said Ömer Âlimi Beylerin büyük desteğini gördüğümü belirtmeliyim. Bu öyle bir destek idi ki çalışmamız sırasında aylarca hergün birlikte olma ve onlarla birlikte aynı hayatı teneffüs etmekle açıklanabilir ancak.



Aylarca devam eden çalışmamız sırasında her Buhara sözünün geçtiği anlarda içlerinden bir şeylerin kopup gittiğini, yarım kalan bir parçalarının bulunduğunu görüyor ve sessizce hasret ekiyorduk Gaziler Şehri Gaziantep’in Buhara Sokağından Özbekistan’ın o mübarek, o İslam’ın Kubbesi şehrine...



“Doğu memleketi içinde Buhara, İslam’ın kubbesidir ve onlar arasında konumu itibarıyle Bağdat’a benzemektedir. Çevresi fakih ve âlimlerin nuruyla aydınlanmış, en nadide yüce şahsiyetlerle süslenmiştir. Kadim devirlerden itibaren her çağda o, her bölgeden büyük din âlimlerinin buluştuğu yer olmuştur.”2



Gerek Buhara gerekse Buhara’da hüküm sürmüş bir devletin tarihi, bu devlete yön vermiş son hükümdar Emir Âlim Han ve onun ailesinin yaşantısını ele almak mesuliyet isteyen önemli bir konudur. Türkiye’de resmi tarih eğitimi alan birçok lisans öğrencisinin dahi Buhara Devleti ile ilgili doyurucu bir bilgiye sahip olmaması konuyu önemsememize neden olan önemli bir husustur. Bu bakımdan çalışma her ne kadar bilimsel olarak ele alınmamış olsa da sahasında bir boşluğu dolduracak türdendir. En azından daha sona yapılacak çalışmalara bir öncülük edeceğine inandığımız çalışmada mümkün olduğu kadar titiz davranılmaya ve Türkiye’de yayımlanmış kaynaklara ulaşılmaya çalışılmıştır. Bunun dışında Farsça kaynakların okunmasında Said Abdulbekir Yüce Bey’in değerli katkılarından faydalandık.



Konunun önemli bir başka yönü ise şimdiye kadar hiç yapılmamış bir çalışmanın ilk adımını oluşturacağını umduğumuz Enver Paşa’nın Türkistan mücadelesinde Emir Âlim Han’la olan diyalog sürecinin ayrıntılarıyla verilmiş olmasıdır. Öyle ki Emir Âlim Han’a bağlı olarak Türkistan Türklerinin ordu komutanı olarak görev yapmış Enver Paşa’nın Buhara hükümdarı ve bölgedeki mücadelesi ayrıntılı olarak işlenmiştir.



Enver Paşa’nın Türkistan mücadelesi şimdiye kadar Şevket Süreyya Aydemir, Baymirza Hayit, A. Ahat Andican, Ali Bademci, Nevzat Köseoğlu, Abdullah Recep Baysun, Zeki Velidi Togan gibi araştırmacılar tarafından işlenmiştir. Ancak söz konusu araştırmacıların hiçbirisi Emir Âlim Han ailesi ve çocuklarıyla ne görüşmüş ne de konunun gerçeğinin ne olduğunu araştırma gereği duymamış gibidir. Hâlbuki Enver Paşa’nın Türkistan mücadelesinde Emir Âlim Han’dan bağımsız bir çalışmanın yapılamayacağı açıktır.



Mevcut kaynaklarda Emir Âlim Han hakkında yapılan değerlendirmeler çoğunlukla subjektif bir bakış açının ürünü görünmektedir. Bundan böyle Özbekistan arşivleri açılmaktadır. Sovyet yönetiminin istihbarat bilgilerinden, Afganistan ve Hindistan arşiv bilgilerinden yola çıkarak konu ile ilgili bilimsel yaklaşımların yeniden yapılması konunun net olarak ortaya çıkarılabilmesi için elzem görünmektedir. Yoksa aynı yaklaşımların ürünü olan mevcut kaynaklar dönemin net olarak ortaya çıkarılmasında yetersiz kalmaktadır.



Çalışmamızda edebi bir üslubu benimsediğimizi ve bilimsel bir tez ortaya koymak gibi bir amaç gütmediğimizi belirtmeliyim. Bunu özellikle tercih ettiğimizi ve amacımızın bütün kesimler tarafından çalışmamızın okunmasını sağlamak olduğu bilinmelidir.



Çalışmamız sırasında yardım, destek ve teşviklerini esirgemeyen Emir Âlim Han’ın bütün çocuk ve torunlarına, Buhara Sokağı sakinlerine... Bilgisayar desteğini esirgemeyen tarih aşığı Kemal Bozkurt’a, NTV’de “Ve İnsan” programı hazırlayıcıları ve Oğuz Haksever Bey’e Buhara Emirliği mensuplarının Türkiye’de yaşadığına dair Ocak 2005’te yapmış olduğu programla bilgilendirdiklerinden ötürü teşekkürlerimi sunmadan geçemeyeceğim.



Teşekkür ve minnettarlığımın en büyüğü elbette ki Buhara-Özbekistan topraklarından Türkiye’nin yolunu tutan ve Anadolu’yu vatan edinen Emir Âlim Han’ın varisi olarak bıraktığı en büyük oğlu Veliaht Said Ömer Alimi’ye, Said Abdurrahim Âlimi, Said Mansur Âlimi ve Said Abdulkebir Yüce (Azmi) gibi değerli evlatlarına ve Özbek Türkleri’ne...



Kitabı okuyarak eleştiri ve düzeltmelerde yardımcı olan Sayın Doç. Dr. Kutlukhan Şakiroğlu’na; kitabı son kez okuyarak dipnot, düzelti ve kaynakça konusunda hiçbir desteğini esirgemeyen sevgili dostum Dr. Nurettin Hatunoğlu ve İlyas Dirin’e… Ayrıca yayınevinin değerli yöneticilerine şükranlarımı sunmayı bir borç bilirim.



Hassaten Özbekistan’ın bağımsızlığını kazanmasından sonra yeniden Türk kültür dinamiklerine yönelme konusunda çalışmalarını sürdüren Özbekistan Türk Devletini kuran kardeşlerimize...



Naci YENGİN



YAZAR



www.tarihistan.org



bilgi@tarihistan.org



tarihistan.org@hotmail.com



naciyengin@hotmail.com



Tel:05055860662







Yorumlar








Aktif Ziyaretçi 16
Dün Tekil 880
Bugün Tekil 32
Toplam Tekil 1641267
IP 54.167.149.128






TURAN-SAM PRINTED ISSN: 1308-8041
TURAN-SAM ONLINE ISSN: 1309-4033
Journal is indexed by:

































































10 Rebiü'l-Evvel 1438
Aralık 2016
P
S
Ç
P
C
Ct
P
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31


Yüksel Türk; senin için Yüksekliğin Hududu Yoktur. (Mustafa Kemal ATATÜRK)


Ekle Çıkar









Anasayfa - Amaç - Misyon - Vizyon - Faaliyetler - Tüzük - Yönetim - Yasal Uyarı - İletişim

Her Hakkı Saklıdır © 2007 - 2017 TURAN-SAM : TURAN Stratejik Araştırmalar Merkezi
Sayfa 2.217 saniyede oluşturulmuştur.

TURAN-SAM rssTURAN-SAM rss
Google Sitemap

Sayac

"Bu site en iyi mozilla firefox'ta 1280x960 çözünürlükte görüntülenir."

Turan Portal v1.3 | Tasarım TURAN-SAM , Kodlama Serkan Aygün

Turan Nedir?, Bilimsel Dergiler, En popüler Bilimsel Dergi, Endeksli Bilimsel Dergiler, Saygın Bilimsel Dergi, Türk Dünyasının en popüler ve en saygın Bilimsel Hakemli Dergisi, SSCI, SCI, citation index, Turan, Türk Devletleri, Türk Birligi, Türk Dünyası, Türk Cumhuriyetleri, Türki Cumhuriyetler, Özerk Türkler, Öztürkler, Milliyetçi, Türkçü, Turancı, Turan Askerleri, ALLAH'ın askerleri, Turan Birliği, Panturan, Pantürk, Panturkist, Türk, Dünyası, Stratejik, CSR, SAM, Center for Strategical Researches, Araştırma, Merkezi, Türkiye, Ankara, İstanbul, Azer, Azeri, Azerbaycan, Bakü, Kazakistan, Alma-Ata, Astana, Kırgız, Bişkek, Kırgızistan, Özbekistan, Özbek, Taşkent, Türkmen, Türkmenistan, Turkmenistan, Aşxabad, Aşkabat, Ozbekistan, Kazakhstan, Uzbekistan, North, Cyprus, Kıbrıs, MHP, AKP, CHP, TURKEY, Turancılık, KKTC, Vatan, Ülke, Millet, Bayrak, Milliyet, Cumhuriyet, Respublika, Alparslan Türkeş, Atatürk, Elçibey, Bahçeli, Aytmatov, Bahtiyar Vahabzade, Yusuf Akçura, Zeki Velidi Togan, İsmail Gaspıralı, Gaspırinski, Nihal Atsız, Alptekin, Kürşad, Tarih, Kardeş, Xalq, Halk, Milletçi, Milliyetçi, Yürek, Ürek, Türklük, Beynelxalq, Arbitrli, Elmi, Jurnal, Nüfuzlu